Dolly Parton

Dolly Rebecca Parton (19 yanvar 1946 – 25 avqust 2026) əsasən kantri musiqisində onillikləri əhatə edən karyerası ilə tanınan amerikalı müğənni, mahnı müəllifi, aktrisa və xeyriyyəçi idi. Başqaları üçün mahnı müəllifi kimi uğur qazandıqdan sonra Parton 1967-ci ildə Hello, I'm Dolly albomu ilə albom debütü etdi. Bu, 1960-cı illərin qalan hissəsində, həm solo ifaçı, həm də Porter Wagoner ilə bir sıra duet albomlarının ifaçısı kimi uğur qazanmasına yol açdı. Onun satış və hit-paradlardakı zirvəsi 1970-ci illərdə gəldi və 1980-ci illərə qədər davam etdi. Partonun 1990-cı illərdə buraxdığı bəzi albomlar əvvəlki qədər yaxşı satılmadı. Lakin yeni minillikdə o, yenidən kommersiya uğuru qazandı və 2000-ci ildən etibarən, o cümlədən Dolly Records vasitəsilə müxtəlif müstəqil leybllərdə albomlar buraxdı. 60 illik karyerası ərzində Parton “kantri əfsanəsi” adlandırılıb və dünya üzrə 100 milyondan çox albom sataraq bütün dövrlərin ən çox albom satan musiqi sənətçilərindən birinə çevrilib. Partonun musiqisi Recording Industry Association of America (RIAA) tərəfindən qızıl, platin və çoxqat platin sertifikatlarına layiq görülüb. Onun 25 sinqlı Billboard kantri musiqisi hit-paradında birinci pilləyə yüksəlib; bu, qadın ifaçı üçün rekord göstəricidir (Reba McEntire ilə birlikdə). O, 44 Top 10 kantri albomuna sahibdir ki, bu da istənilən ifaçı üçün rekorddur. Həmçinin son 40 il ərzində hit-paradlara düşmüş 110 sinqlı var. Parton 3 mindən çox mahnı bəstələyib; bunların arasında “I Will Always Love You” (ABŞ kantri hit-paradında iki dəfə birinci olmuş və Whitney Houston üçün beynəlxalq hitə çevrilmiş mahnı), “Jolene”, “Coat of Many Colors” və “9 to 5” də var. Aktrisa kimi o, 1980-ci ildə 9 to 5, 1982-ci ildə The Best Little Whorehouse in Texas filmlərində (hər iki filmə görə Ən yaxşı aktrisa nominasiyasında Golden Globe mükafatına namizəd olub), həmçinin 1984-cü ildə Rhinestone, 1989-cu ildə Steel Magnolias, 1992-ci ildə Straight Talk və 2012-ci ildə Joyful Noise filmlərində baş rollarda çəkilib. Parton 50 nominasiya əsasında qazandığı 11 Grammy Awards da daxil olmaqla, müxtəlif mükafatlara layiq görülüb. O, ilin əyləncəçisi mükafatı da daxil olmaqla, on Country Music Association Awards qazanıb. Parton Country Music Association tərəfindən təqdim olunan İlin əyləncəçisi mükafatını qazanan yeddi qadın ifaçıdan biridir. Onun beş Academy of Country Music Awards (o cümlədən İlin əyləncəçisi mükafatı), dörd People's Choice Awards və üç American Music Awards mükafatı var. O, həmçinin Academy, Grammy, Tony və Emmy Awards mükafatlarının hər birindən ən azı bir nominasiya alan seçilmiş sənətçilər qrupuna daxildir. 1999-cu ildə Parton Country Music Hall of Fame-ə daxil edilib. 2005-ci ildə o, National Medal of Arts ilə təltif olunub. 2022-ci ildə Rock and Roll Hall of Fame-ə namizəd göstərilib və bu quruma qəbul edilib. O, əvvəlcə bu nominasiyanı qəbul etməkdən imtina etsə də, sonradan razılaşıb. Musiqi sənayesindəki fəaliyyətindən əlavə, Parton Dollywood əyləncə parkı, Splash Country su parkı və The Dolly Parton Stampede və Pirates Voyage kimi çoxsaylı şam yeməyi teatrları da daxil olmaqla bir sıra əyləncə məkanlarını idarə edən The Dollywood Company şirkətinin ortaq sahibidir. O, bir sıra xeyriyyə və ictimai yardım təşkilatları yaradıb. Onların başında Partonun böyüdüyü East Tennessee bölgəsində təhsil imkanlarının artırılması və yoxsulluğun azaldılmasına yönəlmiş bir sıra layihələri idarə edən Dollywood Foundation dayanır.