Sidney Lumet

Sidney Lumet (25 iyun 1924 – 9 aprel 2011) 50-dən çox filmə imza atmış amerikalı rejissor, prodüser və ssenarist idi. O, "12 Angry Men" (1957), "Dog Day Afternoon" (1975), "Network" (1976) və "The Verdict" (1982) filmlərinə görə "Ən yaxşı rejissor" nominasiyasında Oskar mükafatına namizəd göstərilmişdir. O, fərdi şəkildə Oskar mükafatı qazanmasa da, Akademiyanın Fəxri mükafatına layiq görülmüş və onun 14 filmi müxtəlif kateqoriyalarda Oskara namizəd olmuşdur; məsələn, 10 nominasiya qazanan və 4-ündə qalib gələn "Network" filmi buna misaldır. "The Encyclopedia of Hollywood" qeyd edir ki, Lumet müasir dövrün ən məhsuldar rejissorlarından biri olub və 1957-ci ildəki rejissorluq debütündən bəri orta hesabla ildə birdən çox film çəkib. "Turner Classic Movies" onun "aktyorlarla güclü işləmə qabiliyyətini", "dinamik hekayəçiliyini" və ən yaxşı işlərindəki "sosial realizmi" xüsusilə vurğulamışdır. Kino tənqidçisi Roger Ebert onu "bütün kino rejissorları arasında ən mahir sənətkarlardan və ən humanist şəxsiyyətlərdən biri" kimi təsvir etmişdir. Lumet həm də "aktyor rejissoru" kimi tanınırdı, çünki karyerası ərzində, bəlkə də, "başqa hər hansı bir rejissordan" daha çox ən yaxşı aktyorlarla işləmişdir. Lumet karyerasına "Off-Broadway" rejissoru kimi başlamış, daha sonra yüksək səviyyəli televiziya rejissoru olmuşdur. Onun ilk filmi ən yaxşı işlərinin xarakterik nümunəsi idi: aktyor oyunu ilə seçilən, mükəmməl ssenariyə malik və dərindən düşünülmüş "problemli film" – "12 Angry Men" (1957). O vaxtdan etibarən Lumet öz enerjisini idealist problemli filmlərlə yanaşı, pyes və romanların savadlı adaptasiyalarına, böyük üslublu ekran əsərlərinə, Nyu-York mühitində çəkilmiş qara komediyalara və "Serpico" və "Prince of the City" kimi realist cinayət dramlarına sərf etmişdir. "12 Angry Men" filminin rejissoru kimi o, həm də televiziyadan kinoya uğurlu keçid edən rejissorların ilk dalğasına rəhbərlik etmişdir. 2005-ci ildə Lumet "ssenaristlərə, ifaçılara və kino sənətinə verdiyi parlaq xidmətlərə görə" Oskarın "Ömürlük nailiyyət" mükafatına layiq görülmüşdür. İki il sonra o, çox bəyənilən "Before the Devil Knows You're Dead" (2007) dramı ilə karyerasını başa vurmuşdur.