Asia Argento

Asia Argento (doğum adı: Aria Asia Maria Vittoria Rossa Argento), 20 sentyabr 1975-ci ildə İtaliyanın Roma şəhərində kino dünyasının içinə doğulub. O, italyan "Giallo" (qorxu-triller) janrının əfsanəvi rejissoru Dario Argento və aktrisa Daria Nicolodinin qızıdır. Atasının kino irsi sayəsində çox gənc yaşda çəkiliş meydançaları ilə tanış olan Argento, aktyorluq karyerasına hələ doqquz yaşında ikən Lamberto Bavanın "Sogni e bisogni" (1985) adlı mini serialı ilə başlayıb. Atasının prodüseri olduğu "Demoni 2" (1986) və atasının həm ssenarisini yazdığı, həm də rejissorluq etdiyi "La Chiesa (The Church)" (1989) kimi filmlərdə kiçik rollar alaraq erkən yaşda kamera qarşısında təcrübə qazanıb. İtaliyada gənc bir aktrisa kimi sürətlə yüksəlişə keçib. 1994-cü ildə, hələ 18 yaşında olarkən, Carlo Verdonenin rejissoru olduğu "Perdiamoci di vista" filmindəki performansı ilə İtaliyanın "Oskar"ı hesab edilən David di Donatello mükafatını "Ən yaxşı qadın oyunçu" kateqoriyasında qazanıb. Bu uğurunu cəmi iki il sonra "Compagna di viaggio" (1996) filmi ilə ikinci dəfə eyni mükafatı qazanaraq möhkəmləndirib. Bu dövrdə beynəlxalq aləmdə də diqqət çəkməyə başlayıb; xüsusilə 1994-cü il istehsalı olan tarixi dram "Kraliça Marqo" (La Reine Margot) filmindəki rolu ilə beynəlxalq tənqidçilərin rəğbətini qazanıb. 1990-cı illərin sonu və 2000-ci illərin əvvəllərində Argento karyerasını beynəlxalq layihələrə və Hollivuda daşıyıb. Abel Ferraranın rejissoru olduğu "New Rose Hotel" (1998) və Michael Radfordun imzası olan "B. Monkey" (1998) kimi ingilisdilli filmlərdə rol alıb. Lakin onu qlobal miqyasda geniş kütlələrə tanıdan layihə, Vin Diesel ilə baş rolu paylaşdığı yüksək büdcəli döyüş filmi "Yeni Nəsil Ajan" (xXx) (2002) olub. Bu uğurdan sonra Gus Van Santın "Son Günlər" (Last Days) (2005), qorxu əfsanəsi George A. Romeronun "Ölülər Ölkəsi" (Land of the Dead) (2005) və Sofia Coppolanın "Marie Antoinette" (2006) filmlərində Comtesse du Barry rolu ilə yer alaraq fərqli janrlardakı istedadını nümayiş etdirib. Aktyorluqla yanaşı, rejissor kürsüsünə də əyləşən Argento təhrikedici və şəxsi filmləri ilə də tanınır. İlk tammetrajlı rejissorluq təcrübəsini yarım-avtobioqrafik elementlər daşıyan və özünün də baş rolda yer aldığı "Scarlet Diva" (2000) ilə edib. Ən çox səs gətirən rejissorluq işi isə J.T. LeRoyun (Laura Albert) mübahisəli romanından uyğunlaşdırdığı və baş rolu uşaq aktyorlarla paylaşdığı "Ürəyin Aldatmacası" (The Heart Is Deceitful Above All Things) (2004) olub. 2014-cü ildə rejissoru olduğu "Incompresa (Misunderstood)" filmi Kann Film Festivalının "Müəyyən bir baxış" bölməsində nümayiş olunmaq uğurunu qazanıb. Son illərdə karyerasını seçkin layihələrlə davam etdirən Argento, Gaspar Noénin tənqidçilər tərəfindən bəyənilən "Vortex" (2021) filmində və atası Dario Argentonun uzun bir fasilədən sonra çəkdiyi "Dark Glasses" (2022) filmində rol alıb. Argento kino karyerası ilə yanaşı, 2017-ci ildə Harvey Weinsteinə qarşı ictimai ittihamları ilə #MeToo hərəkatının ən önəmli və təsirli fiqurlarından biri kimi dünya gündəminə gəlib. Eyni zamanda musiqiçi, DJ və yazıçı kimlikləri ilə də tanınan sənətçi, 2021-ci ildə "Anatomy of a Wild Heart" (Vəhşi Bir Qəlbin Anatomiyası) adlı avtobioqrafiyasını nəşr etdirib.